IV Nowotarskie Zimowe Zawody Balonowe o Puchar PCD SALAMI
resetpowiększdrukuj

Tatrzański Park Narodowy ma 60 lat

2015-04-13 //Wstecz
Tatrzański Park Narodowy ma 60 latTPN obejmuje cały obszar po polskiej części Tatr i swoją powierzchnią zajmuje 21 tys.197 ha. W naturalnych warunkach występuje w nim ponad 10 tys. gatunków roślin i zwierząt oraz 275 km tras turystycznych.

Tatry jakie znamy ostały się w takim stanie dzięki inicjatywie powołania na ich obszarze Tatrzańskiego Parku Narodowego (TPN), który został utworzony 1 stycznia 1955 r. Pomysłodawcy założenia TPN reagowali w ten sposób na stan tatrzańskich lasów, które były zdewastowane przez prowadzone tu w XVIII i XIX wieku górnictwo i hutnictwo. 

Parki Narodowe

Swoją cegiełkę do postępującego stanu zniszczenia dołożyli kłusownicy, którzy swoim beztroskim postępowaniem powodowali malejącą liczebność dzikich zwierząt, zwłaszcza kozic i świstaków. Zamysł ratowania biosfery Tatr powiódł się i dzięki działalności parku narodowego, w Tatrach przywrócono równowagę dzikich zwierząt i stopniowo odbudowano zniszczone lasy.

W Tatrach

Park nie zamknął swoich podwoi przed światem zewnętrznym, turyści mają tu do dyspozycji 275 km oznakowanych szlaków o różnych stopniach trudności. Skalę popularności tego wyjątkowego na całym Podhalu miejsca i uwidacznia fakt , że co roku TPN odwiedza przeszło 3 mln turystów.

Tatry

Na terenie parku do schronisk można dochodzić bezpiecznie, poza schroniskiem w Pięciu Stawach i w Morskim Oku. Tam trasa podejścia zagrożona jest ewentualnymi lawinami.

Okolice Morskiego Oka-Tatry

Z okazji 60-lecia TPN zorganizowano specjalną wystawę, którą można oglądać w Centrum Edukacji Przyrodniczej TPN przy ul. Chałubińskiego w Zakopanem. Ekspozycja rozpoczyna się od prezentacji idei przyświecającej powstaniu parku narodowego w Tatrach i sytuacji przyrodniczej jaką zastano gdy inicjowano założenie parku.

Na wystawie można m.in. zobaczyć co planowano w zakresie inwestycyjnym w Tatrach, ale nigdy nie powstały. Makieta Tatr przedstawia np. kolejkę wąskotorową na szczyt Świnicy, kolejkę linową z Koziego Wierchu na Miedziane, zaporę wodną w Dolinie Kościeliskiej i jezioro, hotel na szczycie Ciemniaka, schronisko na Morskim Okiem - w stylu socrealistycznym, tunel pod granią Tatr, czy oświetlenie krzyża na Giewoncie. Swoistym kuriozum wydaje się być propozycja przedstawiona na karcie pocztowej z 1936 r., na której widnieje Giewont przypominający śpiącego marszałka Józefa Piłsudskiego. To jeden z niezrealizowanych na szczęście pomysłów. Każda epoka ma swoje dziwactwa. 

Giewont - Tatry

Wystawa obfituje też w tablice informacyjne umieszczane w Tatrach na początku działalności TPN. Mogą dzisiaj śmieszyć lub co najmniej dziwić, bo są to obecnie rzeczy oczywiste, ale 60 lat temu trzeba było edukować, że np. nie wolno zbierać krokusów lub strzelać do kozic, co przy lawinowo narastającym ruchu turystycznym było nie lada problemem. Tatry zawsze były atrakcyjne pod względem przyrodniczym, ale nie oparły się też zakusom wykorzystania ich potencjału na potrzeby przemysłu, były więc niszczone przez przemysł, kłusownictwo i rolnictwo.

Okolice Morskiego Oka - Tatrzański Park Narodowy

Czasy się zmieniły, wzrosła świadomość wśród turystów przybywających na Podhale i kierujących się w stronę Tatr. Nie mniej nadal istotnym wyzwaniem dla władz parku są kolejne pomysły na zagospodarowanie Tatr i silna presja turystyczna. Skuteczność działań władz parku widać choćby po wzrastającej liczbie kozic i dobrym stanie dużych drapieżników oraz zwierzyny płowej. Władze parku mają powody do zadowolenia, ich działania stawiane są za wzór na świecie, podkreśla się, że przy tak dużej liczbie turystów potrafią skutecznie zadbać o stan przyrody. Niewielu jednak wie, a szkoda, że TPN został uhonorowany przez jedną z najbardziej znanych na świecie gazet-Wall Street Journal z Nowego Jorku. Odwiedzający Tatry dziennikarze z zachwytem podziwiali widoki wokół Morskiego Oka - zamarzniętego zimą, gdy skrzył się w promieniach zimowego słońca. Letni pobyt zdumiał ich widokiem dzikich zwierząt, które skromnie przechadzały się po skalistych urwiskach. Nic w tym wstydliwego, że uwiodły ich stada kozic poruszające się wokół stawu. Bogactwo, które ostało się w Tatrach jest ogólnonarodowym skarbem, o który należy dbać, niezależnie kto zarządza parkiem.

Tatrzański Park Narodowy

Na terenie TPN występują liczne potoki oraz ok. 30 jezior zwanych tu "stawami". Są one istotnym walorem krajobrazowym Tatr Wysokich.Za największe tatrzańskie stawy są uznawane są: Morskie Oko o pow.34.5 ha oraz 50.8 m głębokości i Wielki Staw Polski o pow.34.1 ha oraz 79.8 m głębokości. Cechą charakterystyczną jezior tatrzańskich jest to, że mają bardzo ubogie życie biologiczne ale również niezwykła przezroczystość wody. Równolegle do jezior występują na terenie TPN wodospady, które jak np. Wodogrzmoty Mickiewicza są jedną z atrakcji parku. Największym jednak wodospadem polskich Tatr jest Wielka Siklawa (70 m).

Wodogrzmoty Mickiewicza zimą

Tatry uznawane są za najpiękniejsze polskie góry. Cechują je wspaniałe krajobrazy, bogata flora i fauna, nie bez powodu każdy, kto docenia piękno przyrody zakochuje się w Tatrach od pierwszego wejrzenia. Tatrzański Park Narodowy położony jest na południowym krańcu Polski, na granicy ze Słowacją. Powierzchnia Parku wynosi 211,64 km2 i pod tym względem Tatrzański Park Narodowy wiedzie prym pośród parków narodowych w Polsce. Dzięki przebiegającym po obu stronach granicy parkom narodowym –Polski i Słowacji, tworzą wspólnie utworzony przez UNESCO - Międzynarodowy Rezerwat Biosfery. Tatrzański Park Narodowy , który ze względu na swój unikalny klimat, stanowi podstawowa atrakcję turystyczną Podhala, którą warto odkrywać na przykład podczas długich wiosennych wycieczek.

W Dolinie Roztoki - Tatrzański Park Narodowy

Park skatalogował istnienie w Tatrach ok. 650 jaskiń, z których najdłuższym i najgłębszym jest system jaskiń Śnieżna - Wielka Litworowa z długością korytarzy 18000 m, przy głębokości 814 m. Dla turystów udostępnionych jest 6 jaskiń.

Tatrzański Park Narodowy to swoisty fenomen turystyczny nie tylko na skale Podhala ale i całego kraju. Obejmuje zaledwie 0.07% pow. Polski a jest odwiedzany przez ok. 3 mln turystów rocznie, co daje ok. 8% populacji w naszym kraju. Jego popularność zwiększa bogata infrastruktura parku z licznymi tu szlakami turystycznymi, schroniskami itp.


Na obszarze parku udostępnionych jest ponad 275 km oznakowanych szlaków turystycznych. W ciągu całego roku czynna jest niewątpliwa atrakcja parku - kolej linowa wyruszająca z Kuźnic na Kasprowy Wierch, a ponadto dwa wyciągi krzesełkowe w Dolinie Goryczkowej i Kotle Gąsienicowym w okresie zimowym. Rejon Kasprowego Wierchu obfituje w unikalne na miarę kraju tereny zjazdowe i nartostrady. Na obrzeżach parku, w rejonie Krokwi umiejscowiono uchodzący za najciekawiej wkomponowany w realia gór zespół skoczni narciarskich, tras biegowych i tor lodowy. Nieopodal na Nosalu czynny jest stok slalomowy, kolej krzesełkowa i wyciąg orczykowy. Dla czynnej turystyki narciarskiej wytyczono kilkadziesiąt kilometrów atrakcyjnych tras. Poza czysto sportowymi park ma też swoje obiekty zabytkowe , które stanowią pozostałości dawnego górnictwa i hutnictwa w Kuźnicach, Dolinie Kościeliskiej i Dolinie Chochołowskiej, szałasy, niektóre schroniska i obiekty sakralne.

W ten weekend w górach nie widać jeszcze zakończenia tegorocznego sezonu zimowego. Kasprowy Wierch nadal jest czynny dla narciarzy - tam sezon ma szansę potrwać aż do długiego weekendu majowego.


Wciąż działające koleje krzesełkowe i trasy narciarskie w kotłach Gąsienicowym i Goryczkowym w rejonie Kasprowego Wierchu z czynną również nartostradą do Kuźnic przy sprzyjającej pogodzie czyni z tej części Tatr wymarzone do rekreacji miejsce, a do tego jest ciepło i słonecznie. 

Wiosna, która jednak już na dobre zapanowała na Podhalu sprawia, że wreszcie otwierają się możliwości uprawiania turystyki rowerowej w TPN, którą można uprawiać tylko na udostępnionych do tego celu szlakach lub drogach. Niestety tylko bardzo krótkie odcinki są udostępnione wyłącznie dla rowerzystów.

Często da się słyszeć pytanie dlaczego w innych miejscach nie wolno jeździć na rowerze po TPN?

Najwięcej wątpliwości dotyczy Droga do Morskiego Oka oraz Doliny Kościeliskiej. Co jednak warto zauważyć, to na obu tych szlakach panuje dość duży ruch turystyczny i ich udostępnienie dla rowerzystów mogłoby niestety prowadzić do kolizji. Szczególnie trakt do Morskiego Oka, który jest szeroki i ma asfaltowe podłoże, wydaje się być idealnym do rowerowych wycieczek. Nic bardziej błędnego. Licznie występujące tu zaprzęgi konne wiozące turystów w górę i w dół stanowią duże zagrożenie. Ponadto większość szlaków turystycznych na całej bądź ich części nie jest dostępna dla rowerzystów także ze względu na poważne trudności, w tym głównie podłoże, gdzie często występują wysokie progi, stopnie i duże nierówności, jak i bardzo strome odcinki.


Turystyka rowerowa w Tatrach uznawana jest za trudną. Nie ma tu szlaków tak szerokich, by zmieścili się turyści rowerowi i piesi. Łączenie turystyki pieszej i rowerowej na szlaku o tak dużym nachyleniu jest zbyt niebezpieczne. W czasie gdy jednak ruch rowerowy był dostępny na szlaku turystycznym do Morskiego Oka, doszło tam do zdarzenia, które zaciążyło na całym pomyśle współdzielenia tej drogi przez jednych i drugich turystów. Kilka lat temu została ona zamknięta właśnie ze względu na bezpieczeństwo, gdy doszło tam do 11 groźnych wypadków. Zdarzeniem decydującym było potrącenie dziecka przez pędzącego z góry bikera. Ale głównym poszkodowanym w wyniku tego incydentu był właśnie, ów biker, na którym sprawiedliwość wymierzyli krewni dziecka i ich znajomi z wycieczki.


Szlaki współdzielone tak przez pieszych jak i rowerzystów charakteryzują się obowiązującym tu bezwzględne pierwszeństwem ruchu pieszego. Podobnie jak i pozostałych turystów, rowerzystów obowiązuje także czasowe ograniczenie polegające na zamknięciu wszystkich szlaków turystycznych od zmierzchu do świtu w terminie od 1 kwietnia do 30 listopada.

Wyruszając w Tatry z zamysłem poruszania się na rowerze, mamy na szlaku wypożyczalnię, która działa w Dolinie Chochołowskiej. Rower można tam wypożyczyć w trzech punktach znajdujących się na tej trasie: 

  • Siwa Polana przy punkcie wejścia, 
  • Huciska, 
  • leśniczówka TPN, ale i przede wszystkim rower można również wypożyczyć w Zakopanem. 

Wybierając się do Zakopanego warto zabrać ze sobą najlepszy mobilny przewodnik po tatrzańskich szlakach wyposażony w funkcje zwiększające Twoje bezpieczeństwo.

Zespół serwisu TRAIL.PL we współpracy z pracownikami Tatrzańskiego Parku Narodowego stworzył dla turystów mobilną aplikację "Szlaki TPN”, która pomoże lepiej poznać szlaki i ciekawe miejsca w Parku. Są tu opisy i zdjęcia z tatrzańskich szlaków i ciekawych miejsc. Dostępna jest do pobrania mobilna mapa Tatr i ich okolicy działająca bez stałego połączenia z internetem. Aplikacja "Szlaki TPN" umożliwia również nagrywanie i zapisanie śladów wycieczek, wraz ze zdjęciami i notatkami, które po zalogowaniu do TRAIL.PL można oglądać i edytować.

Twój Tatrzański Park Narodowy

Dostępna aplikacja ”Twój Tatrzański PN”, która zawiera opisy, zdjęcia i mapy wszystkich szlaków leżących na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego, pozwala dzięki geolikalizacji na bieżąco sprawdzać gdzie aktualnie jesteśmy i czy podążamy właściwą trasą. Aby uniknąć kosztów związanych z byciem online, można pobrać darmową mapę Tatr i Zakopanego, która pozwoli na zwiedzanie bez dostępu do sieci komórkowej.

Pomysłodawcy aplikacji wyposażyli ją w zestaw przydatnych artykułów nt. bezpieczeństwa w górach i zachowania sięna szlakach. Do wglądu są aktualne komunikaty turystyczne, ostrzeżenia lawinowe oraz można sprawdzić prognozę pogody na najbliższe 6 dni aż dla 7 stacji : 

  1. Dolina Chochołowska, 
  2. Dolina Kościeliska, 
  3. Dolina Pięciu Stawów Polskich, 
  4. Kasprowy Wierch, 
  5. Morskie Oko, 
  6. Zakopane, 
  7. Łomnica.

 

Aplikacja Twój TPN

Mając włączony GPS, możemy w każdej chwili przesłać współrzędne swojego aktualnego położenia do dowolnej osoby z pośrednictwem SMS lub poprzez wiadomość e-mail. Posługując się aplikacją pomagamy pracownikom Tatrzańskiego Parku Narodowego. Widząc na trasie coś niepokojącego, np. brak wystarczających oznakowań, czy niespodziewane przeszkody na szlaku możemy zgłosić "alert”, który poinformuje pracowników Tatrzańskiego Parku Narodowego o danym problemie i ułatwi jego rozwiązanie.

Nad Morskim Okiem zimą - poczytaj: http://www.otopodhale.pl/n/1148/to-miejsce-na-podhalu-znane-jest-wszystkim

Bogactwo Tatrzańskiego Parku Narodowego na wyciągnięcie palca. 


Poczytaj nasze artykuły o Podhalu

Przewodnik po Podhalu [atrakcje turystyczne]
Podhale Przewodnik

Tanie noclegi na Podhalu
Podhale Noclegi

Restauracje na Podhalu
Podhale Restauracje

E-kartki i zdjęcia z gór
Góry zdjęcia

Liczymy na Państwa fotografie z Waszych wojaży po Podhalu. Najciekawsze wezmą udział w konkursie z nagrodami.
Skomentuj i podziel się tym artykułem z innymi na Facebooku - dziękujemy.

Polecamy lekturę tekstów o Pieninach i Podhalu  

 

W artykule wykorzystano informacje dostępne na stronach TPN, TRAIL.PL i wiadomosci.onet.pl
Zebrał i opracował Jacek Grzesiak

Rozkład jazdy


Noclegi

DW U Tośki 2DW U Tośki 2
Murzasichle / Nocleg
Jedną z wielu atrakcji w domu wczasowym są występy orkiestry góralskiej.
Hotel Góralski RajHotel Góralski Raj
Nowy Targ / Nocleg
Hotel został wybudowany w 2004 roku w wysuniętym na północ zakątku Nowego Ta
Willa MirwaWilla Mirwa
Zakopane / Nocleg
Willa Mirwa zaprasza.
Restauracje

Karczma Litworowy StawKarczma Litworowy Staw
Białka Tatrzańska / Restauracja
Oferujemy potrawy kuchni góralskiej i polskiej.
Zajazd Pod ChmurkąZajazd Pod Chmurką
Rabka Zdrój / Nocleg i Restauracja
Ten zakątek to znakomite miejsce na wypoczynek rodzinny i indywidualny.
Modrzewie Park Hotel *****Modrzewie Park Hotel *****
Szczawnica / Nocleg i Restauracja
Modrzewie Park Hotel to pierwszy pięciogwiazdkowy hotel w Pieninach.

Warto przeczytać

E-kartki góry